Malinese werkwijze

Anco kreeg enige tijd geleden te horen dat hij al 'echt Malinees' werd. Dit werd hem vertelt door een van onze meubelmakers, die moest lachen toen hij merkte dat we niet op de afgesproken dag langs kwamen. Vaak als je dit wel doet namelijk, is datgene wat je kwam halen 'nog net niet klaar'. Hmm, ja ja. Dat zeggen ze allemaal.

Maar goed, toch zijn wij ijverige Nederlanders ertoe gebaat enige Malinese werkwijzen aan te nemen. Doe je dit niet, dan raak je a) gefrustreerd; b) overwerkt (ja dat kan ook hier in Mali, met name onder zendelingen (lees: blanken)); of c)....wie het weet mag het zeggen, u gaat door voor de koelkast. Erg nodig overigens nu met de hete tijd van het jaar. Anco vertelde me dat hij 35 graden (toch wel het maximum tot nu toe) in huis had gemeten.

Terug naar punt c), al ideeën? Jawel, of anders raak jij of het werktuig waarmee je bezig bent 'oververhit'. Ja, je leest het goed, en dan praten we maar niet over mei, wanneer (niet naar eigen zeggen) de mussen letterlijk van het dak vallen. Nou ja, meer figuurlijk dan, want we hebben nog geen mussen gezien ;-)

Zo gebeurd het momenteel regelmatig dat de laptop oververhit raakt en dus overgaat op 'safe mode'. Moeilijk werken wel. In Anco's werkkamer / logeerkamer staan meer dan één computer, waarvan het beeldscherm gewoon uitvalt. Ik heb me laten vertellen dat beeldschermen de grootste 'energieverslinders' zijn, laten wij nu een extra grote hebben.

Vandaag begaf onze kaars op de voortafel (vlak bij het raam) het ook. Hij ging van ellende krom staan. We hebben er een foto (overigens niet van de beste kwaliteit) van genomen om het bewijs vast te leggen.

Jullie lezen het wel, we zullen ons echt ook enigszins aan moeten passen. We hebben helaas geen airco de hele dag tot onze beschikking. Tussen het werk door nemen we dus, zoals de Malinezen het betaamt, enige rustpauze op het heetst van de dag, of een koele duik (meer sprong) in het zwembad. Om vervolgens enkele seconden verfrist weer aan het werk te mogen gaan. Anco hanteert de methode: koude douche nemen, niet afdrogen en op die manier enige verkoeling te ontvangen.

Een warme groet uit Mali,

p.s.
Onze huishulp Aya neemt morgen een badpak mee, om na het werk samen enige verkoeling te zoeken. Ze houdt erg van water, en dat is niet 'normaal' voor Malinezen (nu is ze ook Ivoriaans, dus dat scheelt). Maar we zijn erg benieuwd hoe dat gaat uitpakken. Misschien schrijven we er nog een weblog over, misschien ook niet. De tijd zal het leren!

Anco wordt een oude man

Het is bijna zover, op zaterdag 26 februari mag Ewien zich erin verheugen dat Anco net zo oud (of jong, het is maar net hoe je het bekijkt ;-) wordt. Maar liefst 30 jaar!

Grappig toch hoe wij Nederlanders een verjaardag vieren, hebben we eigenlijk nooit zo bij stil gestaan. Maar hier op het veld in een internationale setting wordt je soms stilgezet waarom je bepaalde dingen doet. Soms weet je dit simpelweg gewoon niet, omdat het culturele overdracht is, je hebt het van jongs af aan geleerd.

Zo hebben we zaterdag een oer-Hollands feestje, met appeltaart & Hollandse spelen. Carina, Anco's mede-jarige deze week, trekt dan de sjoelbak uit de kast. Sinds deze met onze verscheping mee is gekomen, maken we er zo nu en dan dankbaar gebruik van. Maar goed, oer-Hollands dus, al zullen er ook Amerikaanse vrienden bij zijn. Vooraf hebben zij 'tips ontvangen' over het hoe te gedragen op een oer-Hollandse verjaardag. Wat denken jullie?

Waarom moeten ze alle aanwezigen ook een hand geven en feliciteren met de jarige? Is toch nergens voor nodig...Sja, geef daar maar eens een goed antwoord op. Wie het antwoord heeft mag het ons toemailen. En niet zoiets als “uit beleefdheid” of wat dan ook, want dat kunnen we zelf ook wel bedenken ;-)

Wisten jullie dat Malinezen hun verjaardag niet vieren? Tenzij er echt een belangrijke gebeurtenis aan is gekoppeld, een jubileum of iets. Maar uit zichzelf zullen ze het niet vieren. Toch wel sneu voor alle Malinese kids, vinden jullie ook niet? Ook als je hun naar hun leeftijd vraagt, doe je dit op een Malinese (omslachtige) manier. Je vraagt niet Hollands: Hoe oud ben je/bent u? Nee, je vraagt naar het jaar waarin ze geboren zijn. Vaak zullen ze je ook hun leeftijd niet kunnen vertellen.

Ook in het antwoord verwerk je dan, indien mogelijk, een belangrijke gebeurtenis die in dat jaar heeft plaatsgevonden. Wel interessant niet? Lijkt net een raadspelletje. Boven de 50 jaar (sorry, hebben we niet verzonnen ;-) wordt ook je leeftijd niet meer echt genoemd, maar ben je gewoon een oude vrouw of man. Wel met respect uiteraard, want ouderen staan in de Malinese maatschappij in hoger aanzien dan de jongeren.

Nou, wij doen het zaterdag gewoon simpel hoor, oer-Hollands dus! Gewoon vragen hoe oud Anco & Carina zijn geworden. Niets geen omhaal van woorden, gewoon recht door zee. Ze worden overigens bij elkaar 70 jaar! Toch nog een raadspelletje, om uit te vinden hoe jong Carina dan wordt.

Blanke huid niet altijd voordelig

Het is in Mali niet altijd in ons voordeel dat we 'uitgerust' zijn met een blanke huid. Alhoewel er totaal geen ' wrok' leeft tegen blanken in een land als Mali. Ze zullen je altijd met vriendelijkheid tegemoet treden, je helpen waar het kan. Op de weg naar Sierra Leone in december vorig jaar betekende dit zelfs, dat een man van zijn fiets stapte in de brandende hitte van de dag. En ons hielp een band te verwisselen met gereedschap dat niet naar behoren functioneerde.

Waarom is een blanke huid dan toch niet altijd voordelig? Nou, dat is in het geval dat je ergens iets gaat kopen, met name bij mannelijke kopers, aldus Anco. Dan telt je blanke huid vrijwel direct voor een dubbele prijs. Het wordt helemaal 'leuk' als je iets gaat kopen waarvan je de waarde niet kent en je dus ook niet (vooraf) kunt weten of je voor de gek wordt gehouden / flink voor de gek wordt gehouden/ of wordt opgelicht waar je bijstaat.

Soms kun je er later met Malinese werkers op onze compound smakelijk om dit soort voorvallen lachen, soms niet. Zo konden we er wel om lachen dat we een tv-antenne hadden gekocht voor 10.000 CFA, terwijl onze 'bruine vriend' die voor maximaal 2.500 CFA op de markt zou kunnen krijgen. Het mooiste voorbeeld deed zich toch wel vanochtend voor. Onze huishulp Aya (van oorsprong Ivoriaanse) zou voor het werk naar de markt gaan, om groenten in te kopen. Op het lijstje prijkte bananen, tomaten, uien en paprika's.

Groot werden onze ogen (en dat om 8 uur in de ochtend ;-) toen ze met een grote tas vol bananen, tomaten, uien, paprika's én komkommers aankwam. Ze liet ons vol trots zien wat ze voor 2.000 CFA (zo'n 3 euro) op de markt had kunnen krijgen, hmm pardon kopen. Ruim 3 kilo bananen voor 500 CFA (blanken betalen 300 CFA/kilo); teveel tomaten om te tellen voor eenzelfde prijs (blanken betalen hiervoor het 5-dubbele); en ga zo maar door. Ze had nog wat geld overgehouden en daarvoor had ze voor ons iets extra's meegebracht: komkommers. Nu moeten we haar alleen nog duidelijk maken voor de volgende keer dat we zulke hoeveelheden nooit op kunnen met z'n 2-en. Maar hard gelachen hebben we er wel om.

Jullie begrijpen uiteraard wel dat we als blanke niet meer (zo vaak) naar de groenten markt gaan, Aya is wat dat betreft een veel betere onderhandelaar. Jammer voor de Bambara taalles die we daardoor mislopen (je kunt goed oefenen als je over de markt loopt), maar wij Nederlanders doen onze achtergrond eer aan! Geld besparen waar geld kan worden bespaard, dat is ons devies.